Impact van Groninger musea

Dit onderzoekt brengt de sociale en economische impact van de musea in Groningen in beeld, door een overzicht te geven van Groningse museumcijfers en deze door te rekenen naar aspecten van economische impact. Verder geven we een overzicht van de literatuur over de sociale impact van musea.

Museumbezoek goed voor welzijn en gezondheid
De relatie tussen welzijn en kunst en cultuur wordt sinds de eeuwwisseling steeds meer onderzocht. Meerdere onderzoeken tonen de positieve impact van kunst en cultuur aan, (waaronder museumbezoek) op de fysieke en mentale gezondheid. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) concludeerde tevens dat er vooralsnog onvoldoende aandacht is geweest voor het bewijs van welzijnseffecten van cultuur, waardoor het nog onvoldoende is opgenomen in het beleid van Europese landen.

Groningse museumcijfers en impact
Er zijn met enquêtes en andere bronnen zoals jaarverslagen voor 67 musea in Groningen zo compleet mogelijke gegevens verzameld. Aangezien dit slechts een deel is van de 124 organisaties met museale activiteiten die bekend zijn bij Coöperatie Sterke Musea Groningen U.A., zijn de hierop gebaseerde schattingen ondergrenzen. De werkelijke cijfers van alle museale organisaties in Groningen liggen waarschijnlijk hoger.

Gezamenlijk ontvangen de Groningse musea ongeveer 939 duizend bezoekers per jaar, waarvan de helft uit de provincie en de andere helft elders uit het land of uit het buitenland. De toeristische bezoekers elders uit Nederland en uit het buitenland geven naar schatting 28 miljoen euro uit tijdens hun bezoek, waarvan ongeveer een kwart bij de musea zelf en drie kwart bij ondernemers in de omgeving.

Er zijn naar schatting minstens 2.100 personen met het equivalent van ongeveer 250 voltijdsbanen (fte) werkzaam bij de musea als werknemer, zzp’er of vrijwilliger. De werkzame personen bij de Groningse musea zijn voor een groot deel vrijwilligers (87%), maar het equivalent van ongeveer 150 voltijdsbanen (fte) wordt uitgevoerd door betaald personeel (59%). De vrijwilligers voeren werk uit met een vervangingswaarde van jaarlijks tussen de 3,0 miljoen euro en de 5,8 miljoen euro. Verder toont onderzoek aan dat voornamelijk bij ouderen vrijwilligerswerk een positieve impact kan hebben op hun welzijn en gezondheid.

Naar schatting komen er in een jaar minimaal 27 duizend leerlingen met een schoolbezoek naar een van de Groningse musea. Cultuureducatie is in eerder onderzoek gerelateerd aan bijvoorbeeld betere onderwijsprestaties, lagere schooluitval, betere vaardigheden en minder crimineel gedrag. Gezien de focus op (lokale) cultuurhistorie van de musea in de provincie, kan het educatief bezoek ook bijdragen aan de binding die kinderen ontwikkelen met de regio.